Chùa Mía

Chùa Mía, tên chữ là Sùng Nghiêm tự, ở phường Sơn Tây, Hà Nội. Xưa vùng này tên là Cam Giá, tên Nôm là Mía, nên chùa quen gọi là chùa Mía. Chùa nổi tiếng vì giữ nhiều tượng cổ bậc nhất Việt Nam: hơn 280 pho tượng bằng đồng, gỗ và đất luyện.

Lịch sử

Chùa có từ lâu, ban đầu quy mô nhỏ. Năm 1632, bà Ngô Thị Ngọc Diệu, phi tần trong phủ chúa Trịnh Tráng, thấy chùa hoang phế, đã cùng cha mẹ và dân các làng trong tổng Cam Giá tôn tạo lại. Bà là người làng Nam An trong tổng, được dân mến mộ gọi là Bà Chúa Mía; tượng bà được thờ trong chùa, bà còn có đền thờ riêng. Tấm bia khắc năm 1634 trong tiền đường ghi lại lần trùng tu này.

Về sau chùa được tu bổ nhiều lần, nhưng quy mô thời Bà Chúa Mía vẫn được giữ gần như nguyên vẹn. Chùa là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia.

Kiến trúc

Gác chuông là ngôi nhà ba gian, hai tầng tám mái, các góc mái đều gắn đao; trên gác treo quả chuông đúc năm Cảnh Hưng thứ 4 (1743). Gần gác chuông, bên cây đa cổ thụ, là bảo tháp Cửu phẩm Liên Hoa cao 13 m.

Sau tiền đường là chùa Trung, rồi chùa Thượng; hai dãy hành lang nối hai nếp chùa, bao lấy Phật điện ở giữa. Chùa Trung và chùa Thượng còn giữ bộ khung gỗ với nhiều mảng chạm từ thế kỷ 17.

Tượng thờ

Ở chùa Trung có hai pho Hộ pháp lớn và tám pho Kim Cương, mỗi pho là một võ tướng trong thế sẵn sàng trừ tà, hộ trì Phật pháp. Ở chùa Thượng có các động đắp bằng đất, trong ngoài động nhiều tượng, có cả tượng Đức Phật Thích Ca nhập Niết-bàn.

Quý nhất là tượng Tuyết Sơn và tượng Quan Âm Tống Tử, đều cao 0,76 m. Tượng Quan Âm Tống Tử, dân gian gọi là tượng Bà Thị Kính, tả người phụ nữ hiền hậu bế một em bé bụ bẫm. Người làng Mía có câu ca:

Nổi danh chùa Mía làng ta, Có pho Tống Tử Phật Bà Quan Âm.

Viếng chùa

• Tượng là phần quý nhất của chùa. Hãy dành thời gian đi chậm qua chùa Trung và chùa Thượng.