
Đền Mẫu Âu Cơ
Đền · Phú Thọ
Thờ Mẹ Âu Cơ
Xã Hiền Lương, Phú Thọ
Đền Mẫu Âu Cơ ở xã Hiền Lương, tỉnh Phú Thọ, thờ Mẹ Âu Cơ, người mẹ trong truyền thuyết bọc trăm trứng của dân tộc Việt. Đền có từ thời Hậu Lê. Đây là ngôi đền cổ ở Hiền Lương, khác với đền thờ Tổ Mẫu Âu Cơ dựng mới trong khu di tích Đền Hùng.
Lịch sử
Tương truyền bà Âu Cơ từng tới trang Hiền Lương, cho con cháu khai hoang lập ấp, dạy dân cấy lúa, trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải. Sau khi đi khai phá nhiều vùng đất mới, bà trở về sống ở Hiền Lương, rồi bay về trời, để lại dải yếm lụa dưới gốc đa. Dân trong vùng lập miếu thờ bà từ đó.
Năm 1465, vua Lê Thánh Tông xuống chiếu phong thần, cấp tiền cho dựng thành đền Mẫu Âu Cơ và giao cho dân xã Hiền Lương thờ phụng. Đến thế kỷ 19, nhà Nguyễn lại ban sắc phong.
Đền được công nhận di tích lịch sử – văn hóa quốc gia năm 1991. Năm 2017, "Tín ngưỡng thờ Mẫu Âu Cơ" ở đền được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Kiến trúc
Khu đền rộng, có tường cao bao quanh, giữ kết cấu đền cổ cùng các pho tượng quý như tượng Âu Cơ, tượng Đức Ông và nhiều bức chạm. Cùng khu di tích có đình thờ Đức Thánh Cả.
Lễ hội
- Lễ hội chính vào mùng 7 tháng Giêng, ngày "Tiên giáng", kéo dài từ mùng 7 đến mùng 9.
- Phần lễ có tế Thành hoàng ở đình, rước kiệu từ đình vào đền, dâng hương cùng lễ vật chay, với hàng trăm chiếc bánh.
- Phần hội có các trò chơi dân gian như đu tiên, cờ người, chọi gà, tổ tôm điếm. Ngày cuối rước kiệu từ đền về đình.



